Je wilt voor jezelf beginnen, als freelancer, met een winkel of met een eigen praktijk. Veel startende ondernemers kiezen dan voor de eenmanszaak. Volgens de KVK is het de meest voorkomende rechtsvorm in Nederland, en dat is niet zo vreemd: je schrijft je in en je kunt aan de slag. Wat de eenmanszaak betekent, in het kort: één eigenaar, die alles beslist en ook voor alles instaat. Over dat laatste denk je goed na voordat je begint.
In dit artikel lees je wat een eenmanszaak is en hoe die verschilt van zzp’er zijn. Daarna volgen het oprichten, de aansprakelijkheid voor jou en je partner, de belasting en de aftrekposten van 2026, de boekhouding, personeel, verzekeringen en pensioen, de voordelen en nadelen, het stoppen en de zakelijke rekening.
In het kort:
- Wat is een eenmanszaak? Een rechtsvorm met één eigenaar. Je kunt volgens de KVK maximaal één eenmanszaak hebben, wel met meerdere handelsnamen en activiteiten.
- Je schrijft je eenmanszaak zelf in bij de KVK, zonder notaris of advocaat. In 2026 is de inschrijfvergoeding € 85,15.
- De eenmanszaak is geen rechtspersoon: je bent met je privévermogen aansprakelijk voor de schulden van je bedrijf.
- Over de winst betaal je inkomstenbelasting. Ben je ondernemer voor de inkomstenbelasting, dan heb je recht op de mkb-winstvrijstelling, en met het urencriterium ook op de zelfstandigenaftrek.
Wat is een eenmanszaak?
Ondernemersplein omschrijft de eenmanszaak als een rechtsvorm waarbij je de enige eigenaar bent van het bedrijf. Je bent verantwoordelijk voor alles wat er in het bedrijf gebeurt, en je bent met je eigen geld aansprakelijk voor zakelijke schulden. Juridisch is de eenmanszaak geen rechtspersoon. Voor de wet is er volgens de KVK geen verschil tussen je bedrijf en je privézaken. De Belastingdienst noemt als voorbeelden iemand met een zelfstandig beroep, zoals een huisarts, en iedereen die de enige eigenaar van een bedrijf is.
Je kunt maximaal één eenmanszaak hebben. Die zaak mag wel verschillende handelsnamen, activiteiten en vestigingen hebben. Activiteiten wijzigen of toevoegen kan volgens de KVK wel gevolgen hebben voor bijvoorbeeld je belastingen, verzekeringen of vergunningen. Op 1 januari 2024 stonden er bijna 1,6 miljoen eenmanszaken ingeschreven bij de KVK. Zoek je de eenmanszaak in het Engels, dan heet die meestal sole proprietorship of sole trader. Bij de KVK en de Belastingdienst heet de rechtsvorm eenmanszaak.
Eenmanszaak of zzp: wat is het verschil?
Het verschil tussen een eenmanszaak en zzp’er zijn draait om één vraag: wat is een rechtsvorm? Freelancer of zzp’er is geen rechtsvorm, schrijft Ondernemersplein; een eenmanszaak is dat wel. Veel zzp’ers en freelancers kiezen voor de eenmanszaak als rechtsvorm. Zzp betekent zelfstandige zonder personeel: volgens de KVK werk je als zzp’er zonder personeel. Met een eenmanszaak mag je wel mensen in dienst nemen. Je hoeft dus niet te kiezen tussen een eenmanszaak en zzp’er zijn: veel zzp’ers schrijven zich in met een eenmanszaak, en neem je later personeel aan, dan blijft de rechtsvorm dezelfde.
Eenmanszaak oprichten: zo werkt het
Een eenmanszaak oprichten is makkelijk en goedkoop, zegt de KVK. Het enige wat je nodig hebt, is een inschrijving in het Handelsregister van de KVK, en daarvoor heb je geen advocaat of notaris nodig. Het oprichten van een eenmanszaak verloopt in deze stappen, zoals Ondernemersplein en de KVK ze beschrijven:
Je start de inschrijving van je eenmanszaak online bij de KVK en vult de gegevens van je bedrijf in.
Daarna maak je een afspraak om je inschrijving op een KVK-kantoor af te maken.
Voor de inschrijving betaal je in 2026 een eenmalige inschrijfvergoeding van € 85,15. De KVK past dat bedrag jaarlijks aan.
De KVK geeft je gegevens door aan de Belastingdienst, die bepaalt of je ondernemer bent voor de btw.
Ziet de Belastingdienst je als ondernemer voor de btw, dan krijg je een omzetbelastingnummer (ob-nummer) en een btw-identificatienummer (btw-id). Naast de inschrijfvergoeding hangen de kosten van je eenmanszaak af van wat je bedrijf nodig heeft, zoals verzekeringen of een boekhouder. Via Mijn KVK bekijk je daarna je gegevens en geef je wijzigingen door. Wil je niet dat anderen je bezoekadres in het Handelsregister zien, dan kun je volgens Ondernemersplein een ander postadres inschrijven, zoals een postbus. Dat kan bij de inschrijving of later.
Wie mag tekenen namens je eenmanszaak?
Bij een eenmanszaak ben je als eigenaar altijd volledig tekenbevoegd. Je mag namens het bedrijf contracten tekenen en bepaalde rechtshandelingen uitvoeren, zoals een wijziging in het Handelsregister doorgeven of personeel aannemen. Wil je dat iemand anders dat ook kan als je er niet bent, bijvoorbeeld je partner of een medewerker, dan geef je die persoon een volmacht. Daarin zet je wat die persoon wel en niet mag doen. De gevolmachtigde inschrijven bij de KVK is volgens Ondernemersplein niet verplicht, maar wel handig: zakenpartners kunnen dan zien wie namens je bedrijf mag handelen.
Aansprakelijkheid: je bent privé aansprakelijk
Bij de aansprakelijkheid van een eenmanszaak gaat het om één kernpunt: je bent met je eigen geld aansprakelijk voor de schulden van je bedrijf. Heb je in het bedrijf niet genoeg geld om je rekeningen te betalen, dan moet je volgens Ondernemersplein je privégeld gebruiken. Al je bezit telt mee, ook je spaargeld en je eigen huis. Voor je partner hangt het af van de vorm van jullie relatie en van het moment waarop die is vastgelegd. Ondernemersplein zet dat in een stroomschema, dat geldt voor de eenmanszaak, de vof, de maatschap en de cv:
| Jouw situatie | Is je partner aansprakelijk voor je zakelijke schulden? |
|---|---|
| Jullie hebben een samenlevingscontract | Niet aansprakelijk |
| Getrouwd op huwelijkse voorwaarden | Hangt af van de voorwaarden |
| Getrouwd in gemeenschap van goederen, vóór 2018 | Aansprakelijk, want dan gaat het om een volledige gemeenschap van goederen |
| Getrouwd na 2018 (beperkte gemeenschap), bedrijf gestart vóór het huwelijk | Niet aansprakelijk |
| Getrouwd na 2018 (beperkte gemeenschap), bedrijf gestart na het huwelijk | Aansprakelijk |
Voor een geregistreerd partnerschap gelden dezelfde regels als voor een huwelijk. Wil je het geld van je partner buiten bereik van je schuldeisers houden, dan kan dat volgens Ondernemersplein met huwelijkse of partnerschapsvoorwaarden. De KVK wijst er nog op dat je met een eenmanszaak risico’s loopt die mensen in loondienst niet hebben: verpest je een klus of geef je een verkeerd advies, dan ben jij verantwoordelijk. Zit je in de schuldsanering (Wsnp), dan mag je volgens de KVK meestal geen bedrijf beginnen, tenzij de rechter-commissaris toestemming geeft.
Kort samengevat: met een eenmanszaak sta je met je privévermogen in voor zakelijke schulden. Of ook je partner meebetaalt, hangt af van je samenlevingscontract of huwelijkse voorwaarden, het jaar waarin je trouwde en of je bedrijf al bestond toen je trouwde.
Belasting voor een eenmanszaak
De belasting voor je eenmanszaak begint bij de inkomstenbelasting: over de winst van je eenmanszaak betaal je inkomstenbelasting, en meestal krijg je volgens de KVK ook te maken met omzetbelasting (btw). Voor de inkomstenbelasting van je eenmanszaak telt de winst uit onderneming mee in box 1. Ben je in 2026 66 jaar of jonger, dan is het tarief in box 1 volgens de Belastingdienst 35,75 % tot en met € 38.883, 37,56 % tot en met € 78.426 en daarboven 49,50 %. In de eerste schijf zit ook de premie volksverzekeringen. Bereik je de AOW-leeftijd, dan geldt over de eerste schijf een aangepast tarief.
Voldoe je aan de eisen voor het ondernemerschap, dan ben je volgens de Belastingdienst ondernemer voor de inkomstenbelasting en kun je gebruikmaken van de regelingen voor ondernemers. De belangrijkste regelingen voor de belasting van je eenmanszaak in 2026 op een rij:
| Regeling | Bedrag in 2026 | Voorwaarde volgens de Belastingdienst |
|---|---|---|
| Mkb-winstvrijstelling | 12,7 % van de winst | Je bent ondernemer voor de inkomstenbelasting |
| Zelfstandigenaftrek | € 1.200 | Ondernemer, je voldoet aan het urencriterium en hebt aan het begin van het jaar de AOW-leeftijd nog niet bereikt |
| Startersaftrek | € 2.123 extra op de zelfstandigenaftrek | In 1 of meer van de 5 voorgaande jaren geen ondernemer, en in die periode niet meer dan 2 keer zelfstandigenaftrek |
| Kleineondernemersregeling (KOR) | Geen btw berekenen, ook geen btw terugvragen | Je bent ondernemer, gevestigd in Nederland, en je omzet is niet meer dan € 20.000 per kalenderjaar |
Heb je aan het begin van het kalenderjaar de AOW-leeftijd al bereikt, dan is de zelfstandigenaftrek de helft van het gewone bedrag. Volgens de KVK kun je als startende ondernemer in de eerste vijf jaar drie keer startersaftrek krijgen. Of je ondernemer bent voor de btw, bepaalt de Belastingdienst; ben je dat, dan betaal je btw over je omzet. Is je omzet niet meer dan € 20.000 per kalenderjaar, dan kun je de KOR gebruiken: je berekent geen btw, maar je kunt ook geen btw terugvragen over je kosten. Neem je personeel in dienst, dan krijg je ook te maken met loonheffingen.
Boekhouding en administratie van je eenmanszaak
Een boekhouding voor je eenmanszaak bijhouden is geen keuze: je bent verplicht een administratie bij te houden, en die moet volgens Ondernemersplein aan een aantal eisen voldoen. De Belastingdienst kan je administratie controleren. Ondernemersplein en de KVK noemen onder meer:
Een belangrijk onderdeel daarvan is de boekhouding: het overzicht van al je geldzaken. Een goed bijgehouden administratie helpt volgens de KVK ook jezelf, want je weet zo hoe het met de geldzaken van je bedrijf gaat en je hebt alles op een rij voor je belastingaangifte. Je administratie bewaar je 7 jaar. Op basis van je boekhouding maak je een jaarrekening, met je winst of verlies, die je gebruikt voor je belastingaangiften. Inleveren bij de KVK hoeft niet: dat geldt volgens de KVK wel voor sommige andere rechtsvormen, maar niet voor de eenmanszaak. Je kunt de administratie zelf doen of laten doen door een boekhouder of een accountant. Doe je het zelf, dan kan een boekhoudprogramma helpen. Kies er een op wat jouw bedrijf nodig heeft, niet op het aantal functies.
Een boekhoudprogramma kiezen
Om de administratie van je eenmanszaak overzichtelijk te houden, helpt het als je boekhoudprogramma de verplichte onderdelen dekt. Kijk bijvoorbeeld of je er facturen mee maakt en bonnetjes kunt opslaan, of het je btw-aangifte voorbereidt en of je je banktransacties kunt importeren. Let ook op de bewaartermijn van 7 jaar: je moet je gegevens ook later nog kunnen terugvinden, bijvoorbeeld als je overstapt naar een ander programma. Twijfel je, laat dan een boekhouder meekijken voordat je kiest.
Personeel aannemen met een eenmanszaak
Kan een eenmanszaak met personeel werken? Ja. Het woord eenmanszaak zegt, aldus Ondernemersplein, iets over de rechtsvorm en niet over het aantal mensen dat in je bedrijf werkt. Er geldt geen maximum voor het aantal werknemers. Ook de Belastingdienst schrijft dat je een eenmanszaak kunt hebben als je personeel in dienst hebt.
Neem je voor je eenmanszaak personeel aan, dan betaal je loonheffingen en sociale premies. Neem je voor het eerst iemand in dienst, dan schrijf je je bij de Belastingdienst in als werkgever en meld je dat ook bij de KVK. Werk je niet langer zonder personeel, dan past de term zzp’er, zelfstandige zonder personeel, niet meer bij je. Je rechtsvorm blijft de eenmanszaak.
Verzekeringen en pensioen
Als eigenaar van een eenmanszaak betaal je premies voor de volksverzekeringen, en vanaf je AOW-gerechtigde leeftijd krijg je AOW. Die AOW is volgens Ondernemersplein een minimuminkomen; aanvullend pensioen kun je zelf regelen. Op een Ziektewet-, WW- of WIA-uitkering heb je geen recht. Een arbeidsongeschiktheidsverzekering sluit je daarom zelf af, is het advies van Ondernemersplein. Ben je zwanger, dan vraag je bij UWV een zwangerschapsuitkering aan; daar heb je minimaal 16 weken recht op.
Ook voor fouten in je werk sta je zelf in: verpest je een klus of geef je een verkeerd advies, dan ben jij volgens de KVK verantwoordelijk. Voor je pensioen en voor het geval je ziek wordt, moet je zelf iets regelen; daar kun je je voor verzekeren, schrijft de KVK. Welke verzekeringen nog meer verstandig zijn, hangt af van je bedrijf, schrijft Ondernemersplein. Voor het geval je ziek, werkloos of arbeidsongeschikt wordt, noemt de KVK naast verzekeringen ook geld sparen voor noodgevallen.
Goed om te weten: de AOW is een minimuminkomen. Wil je later meer, of wil je inkomen houden als je arbeidsongeschikt wordt, dan regel je dat met een eenmanszaak zelf.
Voordelen en nadelen van een eenmanszaak
Wie een eenmanszaak overweegt, zet de voordelen en de nadelen eerst naast elkaar. Eerst de voordelen van een eenmanszaak, op basis van wat de KVK en Ondernemersplein schrijven:
Daar staan deze nadelen tegenover:
De KVK geeft vier vragen mee: wil je je bedrijf alleen beginnen, wil je snel en makkelijk van start, heb je zelf genoeg geld om te starten, en verwacht je minder dan € 150.000 winst per jaar? Kun je die met ja beantwoorden, dan zou een eenmanszaak volgens de KVK geschikt kunnen zijn. Je rechtsvorm kun je volgens de KVK altijd veranderen: je zet je eenmanszaak om in een bv, of laat die opgaan in bijvoorbeeld een vof of maatschap.
Eenmanszaak stoppen of opheffen
Wil je je eenmanszaak stoppen, dan schrijf je je zaak uit bij de KVK. Dat regel je volgens de KVK online via Mijn KVK met je DigiD of European login, en het uitschrijven is gratis. Heb je geen DigiD of European login, dan kan het per post met formulier 14. Je kiest een datum waarop je eenmanszaak stopt; op die datum moet je met al je zakelijke activiteiten gestopt zijn. Een uitschrijving is definitief, en tijdelijk uitschrijven kan niet.
Voordat je je eenmanszaak opheft, check je volgens Ondernemersplein de gevolgen voor je rekening, je verzekeringen, je pensioenfonds en eventuele vergunningen. Je zakelijke rekening is volgens de KVK gekoppeld aan de KVK-inschrijving van je bedrijf, dus vraag bij je bank of aanbieder na hoe lang je er na de uitschrijving nog bij kunt. De KVK geeft je uitschrijving door aan de Belastingdienst. Blijf je aangiftes doen zolang die in Mijn Belastingdienst Zakelijk staan. Is je bedrijf sinds de oprichting meer waard geworden, dan betaal je belasting over die winst, en een opgebouwde fiscale oudedagsreserve moet je ook afrekenen.
Een zakelijke rekening voor je eenmanszaak
Moet je voor je eenmanszaak een aparte rekening openen? Op de site van Vivid staat het zo: “Nee. De wet verplicht geen zakelijke rekening, maar de voordelen zijn duidelijk.” Met een aparte rekening heb je een beter overzicht van wat er zakelijk binnenkomt en uitgaat, en dat maakt je administratie eenvoudiger. Bij Vivid open je de rekening als eenmanszaak op eigen naam, omdat er juridisch geen zelfstandige onderneming bestaat. Met de zakelijke rekening voor freelancers van Vivid:
Ook bij een gratis zakelijke rekening kunnen losse diensten kosten met zich meebrengen, bijvoorbeeld extra kaarten, geldopnames boven bepaalde vrijgestelde bedragen of premiumfuncties uit hogere abonnementen.
Vivid in het kort: een zakelijke rekening op eigen naam voor je eenmanszaak, met Nederlandse IBAN, subrekeningen, facturen en exportbestanden voor je boekhouding.
Je eenmanszaak, je eigen rekening
Open online een zakelijke rekening met Nederlandse IBAN voor je eenmanszaak.
Veelgestelde vragen
Wat is een eenmanszaak?
Wat is een eenmanszaak precies? Een rechtsvorm waarbij je de enige eigenaar van het bedrijf bent. Het is geen rechtspersoon, dus je bent zelf aansprakelijk voor de schulden van je bedrijf.
Wat kost een eenmanszaak oprichten?
Voor de inschrijving betaal je in 2026 een eenmalige inschrijfvergoeding van € 85,15, schrijft de KVK. Een notaris of advocaat is niet nodig.
Ben je privé aansprakelijk met een eenmanszaak?
Ja. Kun je zakelijke schulden niet betalen, dan telt al je bezit mee, ook je spaargeld en je huis. Voor je partner hangt dat af van je samenlevingscontract of huwelijk en van het jaar waarin jullie trouwden.
Welke belasting betaal je met een eenmanszaak?
Inkomstenbelasting over je winst, en volgens de KVK meestal ook btw. Ben je ondernemer voor de inkomstenbelasting, dan heb je recht op de mkb-winstvrijstelling: in 2026 12,7 % van de winst.
Mag je met een eenmanszaak personeel hebben?
Ja, en zonder maximum aan werknemers. Bij de eerste werknemer volgt een inschrijving als werkgever bij de Belastingdienst en een melding aan de KVK.
Wat is het verschil tussen een eenmanszaak en een zzp’er?
Zzp’er is geen rechtsvorm, een eenmanszaak wel. Een zzp’er werkt zonder personeel en kiest vaak voor een eenmanszaak als rechtsvorm.
Hoe stop je met een eenmanszaak?
Je schrijft je eenmanszaak gratis uit via Mijn KVK met je DigiD. De KVK geeft dat door aan de Belastingdienst; je aangiftes blijf je doen zolang ze in Mijn Belastingdienst Zakelijk staan.
Dit artikel geeft algemene informatie en is geen juridisch of fiscaal advies. De genoemde regels en bedragen voor 2026 zijn zoals gepubliceerd door de KVK, Ondernemersplein en de Belastingdienst, en kunnen veranderen. De betaaldiensten van Vivid worden aangeboden door Vivid Money S.A., een instelling voor elektronisch geld die bevoegd en gereglementeerd is door de Commission de Surveillance du Secteur Financier (CSSF) in Luxemburg; het Nederlandse bijkantoor is bij De Nederlandsche Bank (DNB) geregistreerd als instelling voor elektronisch geld.
